Przewiń niżej

REWOLUCJA W OBROCIE ZIEMIĄ ROLNĄ

Damian Piątkowski

Z dniem 30 kwietnia 2016 roku do polskiego porządku prawnego wchodzi w życie znowelizowana ustawa o ustroju rolnym, która w pierwotnym założeniu miało zapobiegać masowemu wykupowi nieruchomości rolnych przez cudzoziemców. Według zasad panujących dotychczas w celu zakupu nieruchomości położonych na terenie Rzeczypospolitej Polskiej cudzoziemcy musieli uprzednio starać się o uzyskanie zezwolenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na zakup nieruchomości. Znowelizowana ustawa w założeniu ma zapobiegać spekulacjom w obrocie nieruchomościami rolnymi, jak również ustanowić dzierżawę podstawową formą zagopodarowania gruntów rolnych stanowiących własność Skarbu Państwa.

Zapisy ustawy dość powszechnie traktowane są jako bardzo kontrowersyjne, z uwagi na przepisy w swej treści zawierające dość liczne ograniczenia, ingerujące w prawo dysponowania własnością prywatną.

Według zasad obowiązujących dotychczas ziemię rolną można sprzedawać bez żadnych ograniczeń, natomiast według zapisów znowelizowanej ustawy możliwość sprzedaży nieruchomości rolnych będzie podlegać istotnym ograniczeniom.

Od 30 kwietnia 2016 roku obrót ziemią rolną będącą w rękach prywatnych będzie ograniczony, a ziemią stanowiącą własność Skarbu Państwa – będzie zawieszony na okres 5 lat, za wyjątkiem nieruchomości do 2 hektarów oraz innych przeznaczonych na cele nierolnicze np. pod budownictwo mieszkaniowe czy centra biznesowo-logistyczne.

Odnośnie nieruchomości rolnych znajdujących się w rękach prywatnych wskazać należy, że znowelizowana ustawa zezwala każdemu na zakup nieruchomości położonych na terenach rolniczych o powierzchni do 30 arów. Odnośnie nabywania nieruchomości rolnych o powierzchni do 30 arów, ustawa nie wprowadza wymogu, aby nabywca nieruchomości rolnej legitymował się posiadaniem wykształcenia rolniczego. Ciekawostkę stanowi fakt, że zapisy znowelizowanej ustawy pozostają w sprzeczności z zapisami ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, zakazującej wydzielanie działek rolnych o powierzchni do 30 arów.

Ustawa z dniem 30 kwietnia 2016 roku wprowadza zakaz dla właściciela nieruchomości rolnych o powierzchni 300 hektarów lub więcej sprzedaży posiadanych nieruchomości rolnych osobom, które nie posiadają wykształcenia rolniczego.

Otóż z dniem 30 kwietnia 2016 roku nabywcą ziemi rolnej o powierzchni równej lub większej niż 300 hektarów może być wyłącznie rolnik indywidualny:

  • będący osoba fizyczną,
  • nie posiadający w swoich zasobach więcej niż 300 hektarów ziemi rolnej,
  • posiadający odpowiednie kwalifikacje w zakresie wiedzy rolniczej
  • od 5 lat przed zakupem nieruchomości rolnej prowadzący gospodarstwo rolne.

Wyżej wymienione warunki muszą być spełnione łącznie.

Dodatkowym obostrzeniem wprowadzonym przez ustawą dla nabywcy będącego rolnikiem indywidualnym jest wymóg zamieszkiwania na terenie gminy, na terenie której nabywca posiada co najmniej jedną działkę rolną. Jeżeli jednak nabywana nieruchomość rolna albo jej część ma wejść w skład wspólności majątkowej małżeńskiej, to w takiej sytuacji wymóg posiadania kwalifikacji rolniczych będzie dotyczył tylko jednego z małżonków.

Niezwykle istotnym ograniczeniem dla rolnika indywidualnego będzie stanowić fakt, iż w przypadku nabycia nieruchomości rolnej o powierzchni 300 hektarów lub więcej dany rolnik nie będzie mógł jej sprzedać ani wydzierżawić przez okres 10 lat bez uzyskania uprzedniego zezwolenia Sądu powszechnego. Jeżeli jednak rolnik złamie zakaz, to taka transakcja – sprzedaży bądź dzierżawy nieruchomości rolnej – będzie traktowana z mocy prawa jako nieważna, natomiast grunt rolny zostanie przejęty przez Agencję Nieruchomości Rolnych, która będzie zobowiązana do wypłaty równowartości pieniężnej danej nieruchomości rolnej.

Ważną zmianą jest również przyznanie prawa pierwokupu nieruchomości rolnych Agencji Nieruchomości Rolnych. Prawo to będzie przysługiwało, jeżeli nabyć nieruchomość rolną będzie zamierzała osoba nie legitymująca się posiadaniem wykształcenia rolniczego. Prawo pierwokupu będzie bezskuteczne, jeżeli nabywcą nieruchomości rolnej będzie rolnik indywidualny, posiadający nie więcej niż 300 hektarów ziemi rolnej. Jednocześnie prawo pierwokupu będzie bezskuteczne, jeżeli nieruchomość ma zostać przeniesiona na członka najbliższej rodziny (tj. zstępnych, wstępnych, rodzeństwa, dzieci rodzeństwa, małżonka, osób przysposabiających i przysposobionych), jak również wtedy, gdy grunt rolny będzie chciał nabyć jej dotychczasowy dzierżawca – pod warunkiem, że dzierżawi grunt rolny przez co najmniej trzy lata. Równocześnie prawo pierwokupu nie będzie obowiązywało w razie dziedziczenia ustawowego gospodarstwa rolnego przez osoby bliskie spadkodawcy.

Kategoria: Prawo nieruchomości

Szukaj
w Strefie Wiedzy

IP Blog Spółki z Górnej Półki Procesowy.pl

 

W celu poprawienia jakości świadczonych usług na naszej stronie wykorzystujemy pliki cookies. To całkowicie bezpieczne dla Ciebie i Twoich danych. Jeśli nie wyrażasz na to zgody, prosimy, zmień ustawienia swojej przeglądarki.

Zamknij